toki Awawi
selo
| toki Awawi
ʻŌlelo Hawaiʻi | |
|---|---|
| kalama | [ʔoːˈlɛlo həˈvɐjʔi] |
| ma | ma Awawi |
| kulupu toki | Osonesija
|
| nasin sitelen | sitelen Lasina |
| nanpa toki | |
| ISO 639-3 | haw |
| Glottolog | hawa1245 |
| Linguasphere | 39-CAQ-e |
jan Awawi li kepeken toki Awawi.
lili la toki li moli. mute pi jan kepeken li kama lili. jan toki mute li sike e suno lon tenpo mute.
ma mute la jan li kepeken toki Inli li kepeken toki Awawi ala.
kalama
[o ante | o ante e toki ilo]kalama pi mute lili li lon toki Awawi tawa toki ante. ma mute Awawi la kalama /t/ li kepeken ala. ni li ante tawa toki pi mute suli.
kalama pini
[o ante | o ante e toki ilo]| sinpin | insa | monsi | lupa | |
|---|---|---|---|---|
| nena | m | n | ||
| pini ale | p | t ~ k | ʔ | |
| kon tawa | h | |||
| kalama kule | w ~ v | l ~ ɾ | ||
kalama open
[o ante | o ante e toki ilo]kalama pi wan taso
[o ante | o ante e toki ilo]| tenpo lili | tenpo mute | |||
|---|---|---|---|---|
| sinpin | monsi | sinpin | monsi | |
| sewi | i | u | iː | uː |
| insa | ɛ ~ e | o | eː | oː |
| anpa | a ~ ɐ ~ ə | aː | ||
kalama kulupu
[o ante | o ante e toki ilo]toki Awawi li jo e kalama kulupu pi tenpo lili luka tu tu wan:
| /u/ lon pini | /i/ lon pini | /o/ lon pini | /e/ lon pini | |
|---|---|---|---|---|
| /i/ lon open | iu | |||
| /o/ lon open | ou | oi | ||
| /e/ lon open | eu | ei | ||
| /a/ lon open | au | ai | ao | ae |
kalama kulupu luka wan pi tenpo suli li lon.
| pini /u/ | pini /i/ | pini /o/ | pini /e/ | |
|---|---|---|---|---|
| open /o/ | oːu | |||
| open /e/ | eːi | |||
| open /a/ | aːu | aːi | aːo | aːe |
nimi ante pi nimi ijo
[o ante | o ante e toki ilo]| wan | tu | mute | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| nanpa wan | nanpa tu | nanpa tu wan | nanpa wan (sina li lon) | nanpa wan (sina li lon ala) | nanpa tu | nanpa tu wan | nanpa wan (sina li lon) | nanpa wan (sina li lon ala) | nanpa tu | nanpa tu wan | |||
| nasin | nimi pi pana pali | au | 'oe | ia | kāua | māua | 'olua | lāua | kākou | mākou | 'oukou | lākou | |
| nimi ni li ijo pi (ijo ante) | kuluou a | ka'u | kāu | kāna | kā kāua | kā māua | kā'olua | kā lāua | kā kākou | kā mākou | kā'oukou | kā lākou | |
| kulupu o | ko'u | kou | kōna | kō kāua | kō māua | kō'olua | kō lāua | kō kākou | kō mākou | kō'oukou | kō lākou | ||
| pilin pona | ku'u | kō | ala | ||||||||||
| nimi nanpa wan pi lanpan pali anu nimi nanpa tu pi lanpan pali | ia'u | iā 'oe | iā ia | iā kāua | iā māua | iā'olua | iā lāua | iā kākou | iā mākou | iā'oukou | iā lākou | ||
sitelen
[o ante | o ante e toki ilo]
toki Awawi li kepeken sitelen Lasina.
| a | Ee | Ii | Oo | Uu | Hh | Kk | Ll | Mm | Nn | Pp | Ww | ʻ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| /a/ | /e/ | /i/ | /o/ | /u/ | /h/ | /k~t/ | /l/ | /m/ | /n/ | /p/ | /v~w/ | /ʔ/ |
toki Awawi li jo e sitelen ‘. toki Awawi la nimi ʻokina. ni li kalama /ʔ/. ona li sama ala sitelen ' tawa lukin