mute suli
lipu ni li pini ala li wile e pali. sina ken pini e ona. |
kulupu wan Si (toki Kanse la: Système international (d'unités), "nasin (wan) pi ma ale") li kulupu pi wan ni: suli linja ijo anu suli wawa anu ante. kulupu wan Si la, sina ken toki e ni: "suli sewi pi kiwen Statue of Liberty li sama linja Metu mute mute tu tu tu". toki ni la, jan ante ale li ken sona e suli ni.
kulupu BIPM (toki Kanse la: Bureau international des poids et mesures, "kulupu pi ilo pi sona suli, pi ilo pi sona linja, pi ma ale") li pali e wan Si ale.
wan
[o ante | o ante e toki ilo]kulupu wan Si li jo e wan noka ni:[1]
| nimi | suli kepeken nasin sin[2] | suli kepeken nasin majuna[3] |
|---|---|---|
| mute suli tenpo (seconde sə.ɡɔ̃d) | mute suli tenpo wan la, ijo lili pi wan awen pi ijo lili lon 55 pi ijo lili weka 133 li tawa lili pi mute 9192631770. | tenpo suno wan li jo e tenpo suli 24. tenpo suli li jo e tenpo lili 60. tenpo lili li jo e mute suli tenpo 60. |
| mute suli linja (mètre mɛtʁ) | mute suli tenpo wan la, suno li tawa lon mute suli linja 299792458. | tenpo pini la, kulupu BIPM li jo e linja kiwen. suli pi mute suli linja li suli ona. |
| mute suli ijo (kilogramme ki.lɔ.ɡʁam) | [o pali] | tenpo pini la, kulupu BIPM li jo e kiwen. mute suli ijo li suli ona. tenpo pini suli la, leko li jo e telo la, ona li lon poka pi kama kiwen la, poka ale ona li mute suli linja wan la, ona li jo e mute suli ijo 1000. |
| mute suli pi tawa pi wawa linja (ampère ɑ̃.pɛʁ) | [o pali] | [o pali] |
| mute suli seli (kelvin kɛl.vɛ̃) | [o pali] | telo li lon poka pi kama kiwen la, seli ona li mute suli seli 273.16. telo li lon poka pi kama seli pini la, seli ona li mute suli seli 373.16. ona li sama nasin seli Sesijo, taso ona li tawa sewi, tawa ni: mute suli seli 0 li lete pini. |
| mute suli pi ijo kama (mole mɔl) | ijo pi mute suli pi ijo kama li ijo 602214072000000000000000. | |
| mute suli suno (candela kɑ̃.de.la) | [o pali] | [o pali] |
wan ale kepeken nasin majuna li lon poka pi wan kepeken nasin sin, taso ona li sama ale ala. awen la, ona li pona tawa pali mute.
wan ante kin li lon. suli Lita (toki Kanse la: litre litʁ) la, poka ale leko li linja Metu la, ona li jo e suli Lita 1000. (suli pi telo pi suli Lita pi seli Keluwen 273.16 li suli Kilokan pi tenpo pini.)
wan mute
[o ante | o ante e toki ilo]kulupu wan Si li pana e nimi ni: ona li mute e wan. nimi ona li tan toki Elena. wan noka la, suli Kilokan taso li kepeken mama e ona, li ken kama suli Kan 1000. wan mute li ni:[4]
| nimi | sitelen lili | mute |
|---|---|---|
| Kuweta (quetta) | Q | 1000000000000000000000000000000 |
| Lona (ronna) | R | 1000000000000000000000000000 |
| Jota (yotta) | Y | 1000000000000000000000000 |
| Seta (zetta) | Z | 1000000000000000000000 |
| Ekusa (exa) | E | 1000000000000000000 |
| Peta (peta) | P | 1000000000000000 |
| Tela (tera) | T | 1000000000000 |
| Kika (giga) | G | 1000000000 |
| Meka (mega) | M | 1000000 |
| Kilo (kilo) | k | 1000 |
| Eto (hecto) | h | 100 |
| Teka (deca) | da | 10 |
| Tesi (deci) | d | 0.1 |
| Sensi (centi) | c | 0.01 |
| Mili (milli) | m | 0.001 |
| Miko (micro) | μ | 0.000001 |
| Nano (nano) | n | 0.000000001 |
| Piko (pico) | p | 0.000000000001 |
| Pento (femto) | f | 0.000000000000001 |
| Ato (atto) | a | 0.000000000000000001 |
| Seto (zepto) | z | 0.000000000000000000001 |
| Joto (yocto) | y | 0.000000000000000000000001 |
| Lonto (ronto) | r | 0.000000000000000000000000001 |
| Kuweto (quecto) | q | 0.000000000000000000000000000001 |