o tawa ijo lipu

ma Sonko

o ante e linja
tan lipu lipu Wikipesija
(tan nimi "ISO 3166:CN")
ma Sonko
中国
len ma
 sitelen anpa pi toki pona li lon.
sitelen lawa
kalama musi ma
义勇军进行曲 (kalama musi pi kulupu utala wile)
ma tomo lawa ma tomo Pesin
ma tomo pi mute jan nanpa wan ma tomo Sane
toki lawa toki Sonko
toki ante toki Ju
toki Kantun
toki Min
toki Monko
toki Soson
toki Po
toki Wasun
toki Wiku
toki Sijan
toki Kan
mute jan jan luka luka tu tu ale luka luka wan ale mute mute mute luka luka luka tu ale mute mute mute mute luka tu ale mute tu tu[nnp] (tenpo sike nanpa 2020)
nasin lawa nasin loje pi ante lili tan ma Sonko
jan lawa jan Si Sinpin
mani mani Juwan (RMB)
ISO 3166 CN

ma Sonko (toki Sonko la: 中国, Zhōngguó 中华人民共和国 zhōnghuárénmínggònghéguó [tʂʊŋ˥xwa˧˥ ʐən˧˥min˧˥ kʊŋ˥˩xɤ˧˥kwɔ˧˥] o kute[sona]) li ma lon ma Asija.

ma Sonko li lon poka pi ma mute; ma Soson en ma Losi en ma Monkolu en ma Kasatan en ma Kilisa en ma Tosiki en ma Akanisan en ma Pakisan en ma Palata en ma Nepalu en ma Tuku en ma Mijanma en ma Lajo en ma Wije li lon poka ona. ona li lon poka pi telo Pasipi kin. nanpa jan en esun[1] la, ma Sonko li suli nanpa wan. suli ma la, ma Sonko li nanpa tu wan lon ma ale. tenpo ni la, ma Sonko li kama ma wawa.[2][3]

tenpo pini suli la, kulupu jan suli en kulupu lawa li lon ma Sonko. taso, ma lawa Sonko pi tenpo ni li kama lon tenpo sike 1949 kin. kulupu lawa pi ma Sonko li jo e kulupu wan taso pi nasin lawa. jan mute li toki e ni: ona li nasin lawa pi jan ale ala,ni li tan kulupu Konsantan li lawa e ale.[4][5]

len sitelen pi ma Sonko li loje li jo e mun seli jelo pi mute luka.mun lili jelo suli li kulupu Konsantan,ante lili li jan pi pali pan li jan pali (tenpo mute la,pali kiwen) en jan pi jo mani mute lili lon ma tomo en jan pi jo mani lili pi kulupu jan.

nimi "Sonko" lon toki pona li kama tan nimi Zhōngguó (中国) lon toki Sonko. kon pi nimi ni li "ma lawa insa" anu "ma lawa meso[nimi]". taso, toki ante li kepeken nimi ante. toki mute pi kulupu toki Palata Elopa li kepeken nimi tan nimi ni pi toki Sankita: Cīnna',ken la,Cīnna' li tan toki Sonko,kon ona li ma Sin(toki Sonko:秦 qin2),ma Sin li tenpo wan pi ma Sonko lon tenpo pini.

tenpo mute la ante pi ma pi ma lawa Sonko (sitelen ni li pini lon tenpo sike 1912)

tenpo pini la, kulupu lawa mama li lawa e ma Sonko. jan li toki e ni: ma lawa nanpa wan lon ma Sonko li ma pi kulupu lawa mama Sija (toki Sonko la: 夏朝, Xiàcháo) li kama lon tenpo sike 2070 BCE anu tenpo poka. taso, sitelen toki ala li kama tan tenpo ni. sitelen toki li kama lon ma Sonko lon tenpo pi kulupu lawa mama San (商朝, Shāng cháo). taso, sitelen ni li toki ala pi kulupu Sija.

tenpo mute la ma Sonko li pakala li kama wan. jan lawa nanpa wan pi ma Sonko wan li jan Sin Si Wan. ona li wan e ma Sonko lon tenpo sike 221 BCE. kulupu lawa mama ona li kulupu lawa mama Sin (秦朝, Qín cháo). taso, lipu lawa en pali pi kulupu lawa ni li ike tawa jan mute. tan ni la, jan li weka e ona. tenpo utala li kama la, kulupu lawa mama An (漢朝, Hàncháo) li wan sin e ma Sonko.

kulupu lawa Tasin li kulupu lawa mama nanpa pini. jan lawa pini ona li jan Puje (溥儀, Puyi). tenpo sike 1912 la jan li weka e lawa pi kulupu mama. ma Sonko li kama ma pi kulupu lawa. tenpo sike 1927 la utala insa li open. tenpo sike 1949 la kulupu Komintan li tawa ma Tawan. kulupu Konsantan li lawa e ma Sonko suli.tenpo ni la ma Sonko li jo e lawa ma tu. wan li lon ma Sonko pi ma suli. wan ante li lon ma Tawan.

ma Sonko li ma suli mute li ma suli nanpa wan. tan ni la, ona li jo e nasin ante mute pi kon ma lon ma ante ona. kulupu nena Imalaja li kipisi ma Sonko tan ma Palata tan ma Nepalu tan ma Tuku. kulupu nena ante li kipisi ona tan ma ante kin. ma pi telo lili Kopi li kipisi ona tan ma Monku. jan mute mute pi ma Sonko li awen lon poka pi telo suli Pasipi.

ma Sonko li jo e ma kipisi pi mute luka luka luka luka luka luka tu tu. ma Sonko li lawa ala e ma Tawan. taso, kulupu lawa pi ma Sonko li pilin e ni: ma Tawan li ma kipisi.

ma kipisi pi ma Sonko
nimi nimi mama ma tomo lawa
ma Anwi 安徽

Ānhuī

 ma tomo Hepe
ma Pesin 北京

Běijīng

 ona li ma tomo
ma Sonkin 重庆

Chóngqìng

 ona li ma tomo
ma Pukijen 福建

Fújiàn

 ma tomo Puso
ma Konton 广东

Guǎngdōng

 ma tomo Konso
ma Kansu 甘肃

Gānsù

 ma tomo Lanso
ma Kansi 广西

Guǎngxī

 ma tomo Nanin
ma Kuso 贵州

Guìzhōu

 ma tomo Kijan
ma Enan 河南

Hénán

 ma tomo Senso
ma Upe 湖北

Húběi

 ma tomo Usan
ma Epe 河北

Héběi

 ma tomo Sikason
ma Anan 海南

Hǎinán

 ma tomo Aku
ma namako Onkon 香港

Xiānggǎng

 ona li ma tomo
ma Ilonkan 黑龙

Hēilóngjiāng

 ma tomo Apin
ma namako Maku 澳门

Àomén

 ona li ma tomo
ma Unan 湖南

Húnán

 ma tomo Sansa
ma Silin 吉林

Jílín

 ma tomo Sansun
ma Sijansu 江苏

Jiāngsū

 ma tomo Nansin
ma Sijansi 江西

Jiāngxī

 ma tomo Nansan
ma Lonin 辽宁

Liáoníng

 ma tomo Senkan
ma Opomonko 内蒙古

Nèi Měnggǔ

 ma tomo Oto
ma Ninsa 宁夏

Níngxià

 ma tomo Sinsan
ma Sinkaji 青海

Qīnghǎi

 ma tomo Sinin
ma Sisan 四川

Sìchuān

 ma tomo Sentu
ma Santon 山东

Shāndōng

 ma tomo Sinan
ma Sane 上海

Shànghǎi

 ona li ma tomo
ma Sansi pi ma tomo Sijan 陕西

Shǎnxī

 ma tomo Sijan
ma Sansi pi ma tomo Tajun 山西

Shānxī

 ma tomo Tajun
ma Tankin 天津

Tiānjīn

 ona li ma tomo
ma Sinkijan 新疆

Xīnjiāng

 ma tomo Ulunki
ma Po 西藏

Xīzàng

 ma tomo Lasa
ma Unan 云南

Yúnnán

 ma tomo Kentu
ma Sekijan 浙江

Zhèjiāng

 ma tomo Anso

jan 1,400,000,000 li lon ma Sonko. ma ale la nanpa jan la ma Sonko li suli nanpa tu.

kulupu jan mute pi tan ante li lon ma Sonko. kulupu jan An (汉族) li kulupu suli. kulupu jan ante li lili. kulupu lawa pi ma Sonko li toki e ni: ma Sonko la, kulupu jan mute mute luka luka luka wan pi tan sama li lon.

jan mute pi ma Sonko li toki Sonko. taso, toki ante mute li lon ma Sonko.

ma Kasatan
ma Tosiki
ma Kilisa		 ma Lusi
ma Monko		 ma Soson
ma Akan poka lete ma Nijon
ma Anku
poka weka suno   ma Sonko    poka kama suno
poka seli
ma Palata
ma Tuku
ma Nepalu
ma Pakisan		 ma Tawi
ma Mijama
ma Intonesija		 ma Wije
ma Lajo
ma Malasija
ma Punawi
ma Pilipina
  1. ↑ World Economic Outlook Database, April 2020 IMF
  2. ↑ What Kind of Superpower Will China Be? - the Atlantic
  3. ↑ China and the United States: Cooperation, Competition, and/or Conflict | Center for Strategic and International Studies
  4. ↑ Nathan, Andrew J.; Diamond, Larry; Plattner, Marc F. (2013) Will China Democratize?
  5. ↑ Under Xi Jinping, China is turning back to dictatorship | Financial Times
tan https://tok.wikipedia.org/w/index.php?title=ma_Sonko&oldid=56413